نویسندگان:

شهرام پروین

مصطفی نیکوسیر

چکیده:

این مقاله در مورد هوشمند کردن مولتی متر جهت تعمیر هوشمند موبایل های درون ساختمان می باشد در قسمت الف فصل 1 یا همان مقدمه ، در مورد برخی کارهایی که در گذشته در مورد روش کار کردن با مولتی متر انجام شده است با ذکر منبع توضیحاتی را ارائه می دهیم و در قسمت ب مقدمه در مورد برخی از کارهایی که در گذشته در مورد تست برخی از قسمت های درون موبایل با استفاده از مولتی متر انجام شده است با ذکر منبع توضیحاتی را ارائه می دهیم.سپس در فصل 2 در مورد هوشمند کردن  کار کردن با مولتی متر توضیحاتی را ارائه می دهیم و فصل 3 این مقاله در مورد هوشمند کردن تست برخی از قسمت های درون موبایل با استفاده از مولتی متر می باشد.

فصل1)مقدمه:

همان طور که در قسمت چکیده بیان شد در قسمت الف این فصل ، در مورد برخی کارهایی که در گذشته در مورد روش کار کردن با مولتی متر انجام شده است با ذکر منبع توضیحاتی را ارائه می دهیم و در قسمت ب این فصل در مورد برخی از کارهایی که در گذشته در مورد تست برخی از قسمت های درون موبایل با استفاده از مولتی متر انجام شده است با ذکر منبع توضیحاتی را ارائه می دهیم

1)الف) برخی کارهایی که در گذشته در مورد روش کار کردن با مولتی متر انجام شده است

مولتی متر دستگاهی است که با آن ولتاژ،آمپر،مقاومت و … را اندازه گیری می کنند و البته کاربردهای دیگری مثل تست سلامت قطعات الکترونیکی یا تست برقراری اتصال و یا تست صحیح بودن عمل لحیم کاری را بررسی می‌کنند.
بعضی‌ها به این دستگاه ولت متر، بعضی‌ها اهم متر و بعضی‌ها آمپر متر هم می گویند. ولی از آنجایی که دستگاههای جدید پیشرفته‌تر شده‌اند و همه این قابلیت ها را با هم دارند، پس اسم مولتی متر برای این دستگاه صحیح تر است.

انواع مولتی متر از نظر ساختار

مولتی مترها در دو نوع آنالوگ (عقربه ای) و دیجیتال موجودند. که البته نوع آنالوگ آن در زمان دایناسورها و گذشته های دور استفاده میشد و ما هم در این آموزش در مورد مولتی مترهای آنالوگ صحبتی نخواهیم کرد.
مولتی مترهای دیجیتال خود به دو دسته معمولی و اتوماتیک تقسیم می شوند که مولتی مترهای اتوماتیک، قیمتی چند برابر مولتی مترهای معمولی دارند.
“مولتی مترهای دیجیتال اتوماتیک” امکان اندازه گیری موارد اضافه تری مثل، اندازه گیری جریان متناوب (AC)، فرکانس، دما و… را دارند، در ضمن اُتو رنجAuto Range  هستند و نیازی به انتخاب رنج بصورت دستی ندارند. تصویر یک “مولتی متر دیجیتال اتوماتیک” را در پایین نشانتان می دهم. البته از آنجایی که قیمت این مولتی مترها بالاست، ما آموزشمان را بر مبنای مولتی مترهای ساده پی میگیریم. ولی روش کلی کار با همه مولتی مترهای دیجیتال شبیه یکدیگر است.

آموزش کار با مولتی متر دیجیتال ساده:

از آنجایی که قیمت “مولتی متر دیجیتال ساده” پایین است (چیزی در حدود ۱۰۰ هزار تومان) و امکان تهیه آن برای بسیاری از دوستان امکان پذیر است، به آموزش کار با مولتی متر های ساده می پردازیم. در تصویر زیر یک مولتی متر دیجیتالی ساده (معمولی) را مشاهده می کنید.

ابتدا به بررسی ترمینال های ورودی مولتی متر که محل اتصال پراب ها به مولتی متر هستند می پردازیم. معمولاً ۲ یا ۳ و گاهی ۴ ترمینال ورودی روی مولتی مترها قرار دارد. مثلاً در مولتی متر پایین ۳ ترمینال ورودی وجود دارد که با مقادیر VΩmA و COM و ۱۰A مشخص شده است.

یکی از ترمینال ها (پایین ترین ترمینال) که با علامت COM مشخص شده، به معنای پایه مشترک (منفی) است و در همه اندازه گیری ها باید پراب مشکی رنگ به این ترمینال متصل باشد.

ترمینال بعدی (ترمینال وسط) با علامت VΩmA مشخص شده و وقتی می خواهید، ولتاژ، اهم (مقاومت) و جریان های کوچک در حد میلی آمپر را اندازه گیری کنید، باید پراب قرمز رنگ را به این ترمینال متصل کنید.

ترمینال سوم با علامت ۱۰A مشخص شده است. وقتی میخواهید جریان های نسبتاً بزرگی در حد ۵۰۰ میلی آمپر تا ۱۰ آمپر را اندازه گیری کنید، باید پراب قرمز رنگ را از ترمینال VΩmA جدا کنید و به ترمینال سوم یعنی ۱۰A وصل کنید. توجه داشته باشید که مولتی متر بالا فقط قابلیت اندازه گیری، جریان DC (مستقیم) را دارد و نمی تواند جریان های متناوب را اندازه گیری کند.
حداکثر جریانی که مولتی متر بالا می تواند اندازه گیری کند، ۱۰ آمپر است و اگر جریانی بیشتر از دستگاه عبور کند، دستگاه خواهد سوخت.

قسمت های مختلف کلید سلکتوری:

اکنون به معرفی قسمت های مختلف کلید سلکتوری می پردازیم.
به ماس ماسکی که در وسط مولتی متر قرار گرفته و قابلیت چرخش دارد، کلید سلکتوری می گوییم. با چرخاندن این کلید سلکتوری می توانید انتخاب کنید که قصد اندازه گیری چه کمیتی را دارید. در تصویر زیر، رنج کمیت های مختلف مشخص شده است.

البته اگر دستگاه شما با مولتی متر بالا فرق دارد، کافیست این علائم اختصاری را بدانید تا بتوانید با هر مولتی متری کار کنید.

سوال: فرق ولتاژ ثابت و ولتاژ متغییر چیست؟ ولتاژی که باتری ها تولید می کنند ولتاژ ثابت و ولتاژ برق شهر که از پریزهای برق گرفته می شود، ولتاژ متناوب است.

روش اندازه گیری ولتاژ ثابت با ولت متر:

کلید سلکتوری روی مولتی متر را آنقدر بچرخانید که روی محدوده ولتاژ ثابت قرار گیرد. از آنجایی که قصد داریم تا ولتاژ یک باتری کوچک را اندازه گیری کنیم پس باید کلید سلکتوری روی مقدار ۲۰ قرار گیرد (البته می توانید کلید سلکتوری را روی ۲۰۰۰m هم قرار دهید.)

همانطور که می بینید پراب قرمز رنگ به ترمینال VΩmA و پراب مشکی به ترمینال COM وصل شده. آنگاه در سمت دیگر پراب قرمز رنگ را به قطب مثبت باتری و پراب مشکی رنگ را به قطب منفی وصل کرده ایم و عدد ۱.۵ روی نمایشگر مولتی متر نشان داده شده است. اگر جای پراب قرمز و مشکی را در دو سر باتری جابجا وصل کنید، عدد ۱.۵- (منفی) نمایش داده می شود. که این علامت منفی نشان دهنده این است شما جای پراب مثبت و منفی را جابجا متصل کرده‌اید.

نکته: جهت اندازه گیری ولتاژ همیشه بایستی ولت متر را به صورت موازی در مدار قرار دهید. فرضاً اگر قصد دارید ولتاژ دو سر یک مقاومت الکترونیکی را اندازه گیری کنید، کافیست در حالتی که برق به آن مدار وصل است، پراب های ولت متر را روی ۲ پایه مقاومت الکترونیکی قرار دهید تا ولتاژ روی مقاومت به شما نشان داده شود.

توجه: حتماً زمانی که دارید ولتاژ یک عنصر الکترونیکی را روی یک مدار اندازه گیری می کنید، بایستی برق آن مدار وصل باشد.

روش اندازه گیری جریان با آمپر متر:

فرض کنید که در مدار زیر، قصد داریم که جریان عبوری از این ال ای دی های خطی را اندازه گیری کنیم. در این مدار ۳ ال ای دی خطی تختِ یک متری قرار گرفته است.

کلید سلکتوری را آنقدر بچرخانید تا به محدوده جریان ثابت برسد. فرض می کنیم که نمی دانیم این مدار چه جریانی می کشد، پس کلید سلکتوری را روی بالاترین مقدار یعنی ۱۰ قرار می دهیم و پراب قرمز رنگ را به ۱۰A متصل می کنیم در صورتی که اعداد نامفهومی (مثل ۱ یا ۰) در صفحه نمایش ظاهر شود، یعنی رنج جریان را بیش از حد بالا در نظر گرفته اید، آنگاه باید کلید سلکتوری را روی گزینه های دیگری مثل ۲۰۰m یا ۲۰m قرار دهید و پراب قرمز رنگ را هم جابجا کنید و به ترمینال ورودی VΩmA وصل کنید.
از آنجایی که آمپرمتر بصورت سری در مدار قرار می گیرد، پس سیم مثبت ورودی به مصرف کننده ها را قطع می کنیم و آمپرمتر را با ال ای دی ها سری می کنیم، مانند تصویر زیر:

نکته: آمپر متر همیشه بصورت سری در مدار قرار می گیرد.

توجه: اگر اشتباهی کلید سلکتوری را روی جریان های پایین قرار دهید ولی جریان بالایی را اندازه گیری کنید، بایستی با مولتی متر خود خداحافظی کنید. من چندین مولتی متر دارم که به خاطر همین اشتباه کوچک آنها را دور انداخته ام و مجبور شده ام مولتی متری نو بخرم.

توجه : در صورتی که مولتی متر بصورت صحیح در مدار گیرد، ال ای دی های خطی در مدار بالا روشن می شوند. و مقدار جریان عبوری در صفحه نمایش نشان داده می شود.

توجه: مولتی متری که در تصویر بالا می بینید قابلیت اندازه گیری جریان برق شهری (AC) را ندارد. پیشنهاد می کنم اگر قصد اندازه گیری جریان AC دارید از کلمپ متر استفاده کنید، زیرا مولتی مترهای غیرکلمپی در برابر نوسان جریان بسیار زود می سوزند.

روش اندازه گیری مقاومت با اهم متر:

این بار قصد اندازه گیری مقدار یک مقاومت را داریم. پس پراب قرمز رنگ را از ترمینال قبلی خارج می کنیم و به ترمینال VΩmA متصل می کنیم. پراب مشکی رنگ هم طبق صحبت های قبلی همیشه باید به ترمینال COM متصل باشد. آنگاه کلید سلکتوری را آنقدر بچرخانید تا به محدوده اندازه گیری مقاومت برسد. از آنجایی که نمی دانیم اندازه این مقاومت چند اهم است، پس از بالاترین مقدار شروع می کنیم، در صورتی که اعداد نامفهومی در صفحه نمایش نشان داده شد، کلید سلکتوری را روی مقادیر کمتر قرار می دهیم.

سپس پراب های مشکی و قرمز رنگ را به دو سر مقاومت وصل کنید. مانند تصویر زیر

ھنگام خواندن مقدار مقاومت به نكات زیر توجه كنید:
در مولتی متر ۳ حرف اختصاری وجود دارد که عبارتند از m , K , M
m معنای میلی است یعنی عدد نمایش داده شده باید در ۰/۰۰۱ ضرب شود.
K به معنای کیلو است یعنی عدد نمایش داده شده باید در ۱۰۰۰ ضرب شود.
M به معنای مگا است یعنی عدد نمایش داده شده باید در ۱۰۰۰۰۰۰ ضرب شود.

از آنجایی که در تصویر بالا، کلید سلکتوری روی مقدار ۲۰۰۰k قرار گرفته است و حرف اختصاری k، مخفف کیلو است، پس عدد نمایش داده شده (۳۹۰) را باید در ۱۰۰۰ ضرب کنیم. در این صورت مقدار ۳۹۰۰۰۰ بدست می آید. یعنی این مقاومت ۳۹۰ هزار اهم است.

نکته: مقاومت بصورت موازی در مدار قرار می گیرد و قبل از اندازه گیری مقاومت یک عنصر باید برق مدار را قطع کنید تا نتیجه بدست آمده صحیح باشد.

رنج بازر (بیزر):

از آنجایی که دانستن این بخش خیلی به درد یک برقکار می خورد، بد نیست که این مورد را هم یاد بگیرید. زیرا برای پیدا کردن سیم های تلفن و آیفون در برق ساختمان خیلی به کارتان می آید.
روی بیشتر مولتی مترها گزینه ای هست که علامت یک زنگ یا یک بلندگوی درج شده که در تصویر بالا آن را با محدوده رنج بازر مشخص کرده ایم.
فرض کنید که داخل یک لوله برق ۱۰ رشته سیم وجود دارد که همه آنها همرنگ هستند، و شما می خواهید از بین این ۱۰ رشته سیم، ۲ تا از آنها را مشخص کنید، کاری که می کنید این است که از یک سمت، سر آن دو سیم را لخت می کنید و به هم اتصال می دهید و از سمت دیگر مولتی متر را روی حالت تست بازر قرار می‌دهید و پراب ها را به صورت ۲ به ۲ و تصادفی روی تمام سیم ها تست می کنید. هر جا که مولتی متر به صدا درآمد، یعنی آن دو رشته سیم همان دو رشته سیمی هستند که از سمت دیگر به هم متصل شده اند.

منبع:

https://amoozesh-bargh.ir/2691-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1

1)ب) برخی از کارهایی که در گذشته در مورد تست برخی از قسمت های درون موبایل با استفاده از مولتی متر انجام شده است

در ادامه به بررسی و تست قطعات اصلی به کار رفته در موبایل مانند میکروفون، رینگر، باتری، اسپیکر، شارژر، دیود، خازن، مقاومت، ترانزیستور، مقاومت به کمک مولتی متر می پردازیم.

تست رینگر موبایل با مولتی متر

رینگر یا بازر قطعه ای است که در بالای صفحه نمایش گوشی قرار دارد و به کمک آن صدای زنگ گوشی را می شنوید. برای چک کردن رینگر گوشی باید مولتی متر را در حالت بازر (Buzzer) یا پیوستگی (Continuity) بگذارید و رینگر را بررسی کنید. اگر عدد نشان داده شده روی مولتی متر بین 8 تا 10 اهم بود، رینگر سالم است و نیازی به تعویض ندارد. اما اگر این عدد بین 4-5 یا 12-14 اهم بود آنگاه باید رینگر را عوض کنید. هم چنین اگر حین تست رینگر هیچ صدای بوقی از مولتی متر نشنیدید بدانید که رینگر گوشی خراب است.

تست ویبراتور موبایل با مولتی متر

ویبراتور یا موتور ویبره موبایل قطعه ای است که باعث لرزش در گوشی می شود. این قطعه درون گوشی قرار دارد و برای تست سالم بودن آن کافیست مولتی متر را در حالت بازر بگذارید و ویبراتور را چک کنید. اگر با وصل کردن نوک پراب های مشکی و قرمز مولتی متر به دو لبه ویبراتور صدای بوق شنیدید، بدین معناست که ویبراتور سالم است.

تست اسپیکر موبایل با مولتی متر

مولتی متر را در حالت بازر بگذارید و قسمت های مثبت و منفی اسپیکر را با پراب های مولتی متر تست کنید. اگر صدای بوق از مولتی متر شنیدید آنگاه اسپیکر گوشی سالم است، در غیر این صورت باید آن را عوض کنید. هم چنین عدد نمایش داده شده روی مولتی متر باید بین 25 تا 35 باشد در غیر این صورت اسپیکر گوشی خراب است.

تست میکروفون موبایل با مولتی متر

میکروفون موبایل در قسمت پایینی آن قرار دارد که وظیفه انتقال صدا حین برقراری تماس را برعهده دارد. برای تست آن باید مولتی متر را در حالت بازر بگذارید و میکروفون را تست کنید. اگر مقدار نمایش داده شده بین 600 تا 1800 اهم بود، میکروفون دستگاه سالم است در غیر این صورت باید آن را عوض کنید. هم چنین در هنگام تست میکروفون سالم با دو پراب مولتی متر نباید هیچ صدای زنگی بشنوید.

توجه داشته باشید که فقط یک سمت از میکروفون به شما عدد می دهد و سمت دیگر هیچ عددی را نشان نمی دهد.

تست صفحه کلید موبایل با مولتی متر

مولتی متر را در حالت بازر بگذارید و ردیف و ستون های کیبورد را تست کنید. اگر صدای بوق از مولتی متر شنیدید آنگاه کیبورد سالم است در غیر این صورت مشکل دارد.

تست باتری گوشی با مولتی متر

مولتی متر را روی حالت20V  محدوده DC بگذارید. اگر به باتری موبایل دقت کنید شاهد سه ترمینال مثبت، B.S.I و منفی بر روی آن خواهید بود. نوک پراب های مشکی و قرمز مولتی متر را به ترمینال های اول و سوم بزنید و ولتاژ باتری را چک کنید. مقدار نمایش داده شده باید3.7V  باشد، در غیر این صورت باتری شما خراب است.

تست شارژر موبایل با مولتی متر

برای این کار ابتدا مولتی متر را در حالت ولتاژ DC قرار دهید. سپس پراب مشکی مولتی متر را در پلاگ COM و پراب قرمز رنگ را در پلاگ VΩHz قرار دهید. آنگاه شارژر USB دار خود را به برق وصل کنید. اگر با دقت به پورت USB شارژر نگاه کنید چهار نقطه تماس را در داخل آن مشاهده خواهید کرد. نوک پراب ها را وارد دو نقطه تماس راست و چپ کنید و ولتاژ نشان داده شده بر روی مولتی متر را بخوانید. اگر عدد نشان داده شده حدود 5 ولت (ولتاژ بیش از 80 درصد شارژرها) بود بدین معناست که شارژر گوشی سالم است.

اگر شارژر شما از نوع پورت C یا فست شارژ باشد ولتاژ آن بیشتر از 5 ولت است و بایستی همان عدد درج شده روی شارژر بر روی مولتی متر نمایش داده شود.

دقت داشته باشید که به نقاط تماس شارژر آسیب وارد نشود. از آنجایی که نوک پراب های مولتی متر ضخیم تر از نقاط تماس هستند پیشنهاد می کنیم از یک سوزن باریک برای برقراری تماس بهتر استفاده کنید.

تست قطعات SMD روی بورد موبایل با مولتی متر

تست سلف با مولتی متر

سلف، القاگر یا کویل یکی از قطعاتی است که روی بورد SMD موبایل استفاده می شود. برای تست این قطعه باید مولتی متر را در حالت بازر بگذارید و سلف را چک کنید. اگر سلف سالم باشد باید صدای بوق از مولتی متر بشنوید. در غیر این صورت سلف خراب است و باید تعویض شود.

تست مقاومت با مولتی متر

برای تست مقاومت الکتریکی روی بورد موبایل کافیست دو سر پراب مولتی متر را به دو طرف مقاومت وصل کنید. اگر مقدار نمایش داده شده روی مولتی متر با مقدار مقاومت (اهم) مورد نظر یکسان بود آنگاه مقاومت شما سالم است.

تست دیود با مولتی متر

دیود را با مولتی متر (در حالت بازر) چک کنید. اگر صدای بوق از مولتی متر شنیدید یعنی اینکه دیود سالم نیست. هم چنین اگر مولتی متر را به یک سمت دیود سالم وصل کنید شاهد نمایش یک عدد بر روی مولتی متر می شوید ولی اگر این کار را با سمت دیگر کنید، هیچ عددی روی مولتی متر نمایش داده نمی شود.

تست ترانزیستور با مولتی متر

ترانزیستورها دارای دو نوع PNP و NPN هستند. برای تست ترانزیستور ابتدا پراب مثبت مولتی متر را به قسمت کالکتور (C) ترانزیستور وصل کنید و پراب منفی را به قسمت بیس (B) آن وصل کنید. اگر ترانزیستور NPN شما سالم باشد باید روی مولتی متر عبارت OL (Over Limit) را ببینید. اگر ترانزیستور PNP سالم را تست می کنید نیز باید ولتاژی بین 45/0 تا 9/0 ولت را روی مولتی متر مشاهده کنید.

بیشتر تعمیرکاران و تکنسین های موبایل فقط بخش های فوق را چک می کنند و مشکل گوشی موبایل را پیدا می کنند. تمامی بخش های دیگر شامل قطعات الکترونیکی SMD و آی سی ها بطور کلی عیب یابی نمی شوند چرا که تست مناسبی برای آنها وجود ندارد. مشکل این قطعات توسط سیم جامپر یا سعی و خطا برطرف می شود.

منبع:

https://emdadmobile.net/blog/%D8%AA%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1/ به نقل از IREJ147به نقل از:

: http://www.mobilecellphonerepairing.com/how-to-check-parts-of-a-mobile-phone-for-fault.html به نقل از IREJ147

تست خازن

برای اطمینان از صحت عملکرد خازن چند روش پیشنهاد شده است که هرکدام را میتوان در شرایط خاصی مورد استفاده قرار داد. گفتن این نکته خالی از لطف نیست که روشهای تست معمولا سالم و خراب بودن را بررسی می کنند. برای تعیین وضعیت خازن و تشخیص صحت عملکرد آن حتما باید از دستگاه های خازن سنج استفاده نمود. توصیه اکید می شود که قبل از تست خازن را دشارژ کنید تا از بروز هر حادثه جلوگیر شود. انواع خازن ها از قبیل الکترولیتی، سرامیکی و عدسی به واسطه کاربردی که دارند شرایط تست گوناگونی برای آنها تعریف شده است. در ادامه روش تست هر کدام با مولتی متر و سایر تجهیزات الکتریکی تشریح شده است.

تست خازن الکترولیتی با مولتی متر

در روش اول تست خازن های الکترولیتی به کمک مولتی متر و با استفاده از اندازه گیری مقاومتی صورت می گیرد. برای اینکار ابتدا خازن را تخلیه کنید و سپس رنج اندازه گیری مقاومت در مولتی متر را بر روی بیشترین مقدار قرار دهید. در خازن های الکترولیتی قطب های خازن حتما باید به پراب درست متصل شود. در خازن های الکترولیتی سر منفی با یک نوار سفید رنگ مشخص شده است که باید آن را به پراب متصل شده به درگاه COM مولتی متر متصل کرد. با اتصال سر پروب خواهید دید که مقاومت شروع به افزایش خواهد کرد. این افزایش متناسب با ظرفیت خازن است به صورتی که اگر ظرفیت خازن بالا باشد افزایش میزان مقاومت به کندی صورت خواهد گرفت. در نهایت امر اگر خازن سالم باشد و نشتی نداشته باشد عدد مقدار مقاومت O.L (بی نهایت) خواهد بود.

در روش دوم ( روش سریع و کم دقت ) ابتدا سلکتور را بر روی تست پیوستگی ( تست دیود یا تست بیزر) قرار داده و دو سر پراب را به دو پایه خازن متصل میکنیم. اگر خازن خراب باشد و یا نشتی داشته باشد، بیزر مولتی متر به صدا در می آید.

در روش سوم یک مقاومت به عنوان مقاومت تخلیه با خازن به صورت موازی بسته می شود و پس از شارژ خازن ، نحوه تخلیه خازن به کمک مولتی متر بررسی می گردد. برای اینکار حتما باید مقاومتی مناسب با توان بالا در نظر گرفته شود.

روش چهارم که با استفاده از ثابت زمانی RC است. در این روش خازن را به کمک یک باتری شارژ میکنیم و زمان شارژ خازن را اندازه گیری میکنیم. این روش برای تشخیص وضعیت کارکرد خازن مورد استفاده قرار می گیرد. در قسمت تست خازن با اسیلوسکوپ این روش به صورت کامل توضیح داده شده است.

* نکته ی بسیار مهم اینست که کلیه روش های فوق را میتوان در خازن های غیر قطبی مانند خازن های عدسی ، سرامیکی و … بر حسب شرایط استفاده کرد.

تست خازن سرامیکی ( عدسی و SMD)

در خازن های سرامیکی دی الکتریک از موارد یونیزه شده تشکلیل نشده و به همین سبب غیر قطبی هستند. خازن های سرامیکی دیسکی از یک لایه سرامیک به عنوان دی الکتریک و خارن های SMD متشکل از چند لایه دی الکتریک هستند. از آنجا که ولتاژ نامی این خازن ها بالا بوده ( چند کیلو ولت) و عموما این خازن ها به دلیل اعمال پیک ولتاژ بالا خراب می شوند لذا در تست این خازن ها باید به نکات زیر توجه کرد:

تست ظرفیت این نوع خازن ها عموما توسط مولتی متر و ال سی آر متر انجام میشود زیرا که ظرفیت این نوع خازن ها عموما در رنج نانو ، پیکو و میکرو فاراد است.

اگر خازن سرامیکی نشتی داشته باشد با تست ظرفیت نمی توان به نشتی و یا خراب بودن خازن پی برد. بنابر این نیاز است تا ولتاژی بالا در حد ولتاژ نامی خازن (چند کیلو ولت) به آن اعمال کرد. این ولتاژ از طریق دستگاهی به نام میگر ( تستر عایق )  قابل دسترس است. روش تست به این صورت است که از آنجا که ظرفیت خازن های سرامیکی محدود بوده و به سرعت شارژ می شوند با اعمال ولتاژ نامی (مقداری کمتر برای جلوگیر از سوختن ) خازن کاملا اتصال باز خواهد بود و از این طریق می توان تست نشتی خازن سرامیکی را انجام داد.

به کمک بازرسی چشمی هم می توان نشانه های از نشتی در خازن سرامیکی پیدا کرد. در صورت سوختن خازن ، رنگ آن سیاه شده و شکل آن تغییر خواهد کرد.

تست خازن های پلی استر

خازن های پلی استر که عموما به آن خازن پاور نیز میگویند خازن های کوچک با ظرفیت کم و ولتاژ نامی به نسبت بالایی هستند. دی الکتریک این نوع خازن ها از جنس پلاستیک بوده و لذا ظرفیت آن با تغییر دما، تغییری پیدا نمی کند. برای تست این گونه خازن ها نیز میتوان مانند خازن های سرامیکی عمل کرد. تمام روش های بالا برای انواع خازن ها جواب می دهد و توصیه می شود برای تست خازن ها عموما متناسب با نوع خازن روشها مختلف را تست کنید تا به نتیجه ای درست برسید.

تست خازن روی برد ( تست خازن در مدار)

تست خازن در مدار تنها از طریق تست پیوستگی قابل انجام است و شما می توانید به تنها در مورد سالم بودن و یا نبودن مدار به کمک این روش برسید. برای تست خازن روی برد کافی است تا دو سر پروب مولتی متر را به دو سر خازن متصل کرده و در حالت تست بیزر صدای تک بوق را بشنوید. اگر صدای بوق ممتد شنیده شود میتوان گفت که قطعا خازن خراب است و نشتی دارد. توصیه می شود برای تست خازن ها که بر روی مدار لحیم شده اند، ابتدا یک پایه آن را از مدار جدا کنید و سپس آن را تست کنید.

اندازه گیری ظرفیت خازن با مولتی متر

بعد از تست خازن با مولتی متر و اطمینان از سلامت آن میتوانیم ظرفیت آن را اندازه گیری کنیم. اندازه گیری ظرفیت خازن توسط مولتی متر دارای رنج محدودی است و این رنج نهایتا تا میکرو فاراد خواهد بود. برای اینکار به راحتی بعد از دشارژ کردن خازن سر مثبت و منفی خازن را به ترتیب به پراب های مولتی متر متصل میکنیم و با توجه به تلورانس، ظرفیت خازنی قابل اندازه گیری است. برای اندازه گیری ظرفیت خازنی برای رنج های میکرو تا میلی فاراد توصیه میشود از دستگاه LCR متر یا همان خازن سنج استفاده گردد که هم دقت اندازه گیری بالاتری دارند و هم رنج گسترده تری را اندازه گیری میکنند

منبع:

https://testabzar.com/blog/%D8%AA%D8%B3%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D8%B2%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1/

فصل 2 )هوشمند کردن استفاده از مولتی متر

وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،کلید سلکتوری روی مولتی متر را آنقدر می چرخاندکه روی محدوده ولتاژ ثابت قرار گیرد. از آنجایی که قصد داریم تا ولتاژ یک باتری کوچک را اندازه گیری کنیم پس باید کلید سلکتوری روی مقدار ۲۰ قرار گیرد

پراب قرمز رنگ به ترمینال وصل می شود VΩmA و پراب مشکی به ترمینال COM آنگاه در سمت دیگر وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،پراب قرمز رنگ را به قطب مثبت باتری و پراب مشکی رنگ را به قطب منفی وصل می کند و عدد ۱.۵ روی نمایشگر مولتی متر نشان داده می شود

نکته: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند، جهت اندازه گیری ولتاژ همیشه  ولت متر را به صورت موازی در مدار قرار می دهد.

توجه: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،زمانی که دارد ولتاژ یک عنصر الکترونیکی را روی یک مدار اندازه گیری می کند، برق آن مدار را به طور هوشمند وصل می کند.

روش اندازه گیری جریان با آمپر متر:

وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،آمپرمتر را به شکل سری در مدار قرار می دهد و به طور هوشمند،جریان را اندازه گیری می کند.

روش اندازه گیری مقاومت با اهم متر:

وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،برای اندازه گیری مقاومت،پراب قرمز رنگ را از ترمینال قبلی خارج می کند و به ترمینال VΩmA متصل می کند. پراب مشکی رنگ راهم به ترمینال COM متصلمی کند. آنگاه کلید سلکتوری را آنقدر می چرخاند تا به محدوده اندازه گیری مقاومت برسد. و از بالاترین مقدار شروع می کند در صورتی که اعداد نامفهومی در صفحه نمایش نشان داده شد، کلید سلکتوری را روی مقادیر کمتر قرار می دهد.

سپس پراب های مشکی و قرمز رنگ را به دو سر مقاومت وصل می کند.

نکته: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،مقاومت را به صورت موازی در مدار قرار می دهد و قبل از اندازه گیری مقاومت یک عنصر برق مدار را به طور هوشمند قطع می کند تا نتیجه بدست آمده صحیح باشد.

رنج بازر (بیزر):فرض کنید که داخل یک لوله برق ۱۰ رشته سیم وجود دارد که همه آنها همرنگ هستند، و شما می خواهید از بین این ۱۰ رشته سیم، ۲ تا از آنها را مشخص کنید، وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،از یک سمت، سر آن دو سیم را لخت می کند و به هم اتصال می دهد و از سمت دیگر مولتی متر را روی حالت تست بازر قرار می‌دهد و پراب ها را به صورت ۲ به ۲ روی تمام سیم ها تست می کند. هر جا که مولتی متر به صدا درآمد، به طور هوشمند تشخیص می دهد که آن دو رشته سیم همان دو رشته سیمی هستند که از سمت دیگر به هم متصل شده اند.

فصل3)هوشمند کردن تست برخی از قسمت های درون موبایل با مولتی متر

تست رینگر موبایل با مولتی متر:وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،برای چک کردن رینگر گوشی مولتی متر را در حالت بازر (Buzzer) یا پیوستگی (Continuity) می گذارد و رینگر را بررسی می کند. اگر عدد نشان داده شده روی مولتی متر بین 8 تا 10 اهم بود، رینگر سالم است و نیازی به تعویض ندارد. اما اگر این عدد بین 4-5 یا 12-14 اهم بود آنگاه وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند، رینگر را عوض می کند. هم چنین اگر حین تست رینگر هیچ صدای بوقی از مولتی متر حس نشد وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،تشخیص می دهد که رینگر گوشی خراب است.

تست ویبراتور موبایل با مولتی متر:برای تست سالم بودن ویبراتور وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،مولتی متر را در حالت بازر بمی گذارد و ویبراتور را چک می کند. اگر با وصل کردن نوک پراب های مشکی و قرمز مولتی متر به دو لبه ویبراتور صدای بوق حس کرد تشخیص می دهد که  که ویبراتور سالم است.

تست اسپیکر موبایل با مولتی متر: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،مولتی متر را در حالت بازر می گذارد و قسمت های مثبت و منفی اسپیکر را با پراب های مولتی متر تست می کند. اگر صدای بوق از مولتی متر شنید آنگاه تشخیص می دهد که اسپیکر گوشی سالم است، در غیر این صورت آن را عوض می کند. هم چنین عدد نمایش داده شده روی مولتی متر باید بین 25 تا 35 باشد در غیر این صورت وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،تشخیص می دهد که اسپیکر گوشی خراب است.

تست میکروفون موبایل با مولتی متر: برای تست میکروفن وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند، مولتی متر را در حالت بازر می گذارد و میکروفون را تست می کند. اگر مقدار نمایش داده شده بین 600 تا 1800 اهم بود، میکروفون دستگاه سالم است در غیر این صورت آن را عوض می کند. هم چنین در هنگام تست میکروفون سالم با دو پراب مولتی متر وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،نباید هیچ صدای زنگی را حس کند.

تست صفحه کلید موبایل با مولتی متر: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،مولتی متر را در حالت بازرمی گذارد و ردیف و ستون های کیبورد را تست می کند. اگر صدای بوق را از مولتی متر حس کرد آن گاه تشخیص می دهد که کیبورد سالم است در غیر این صورت مشکل دارد.

تست باتری گوشی با مولتی متر: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،مولتی متر را روی حالت20   V   محدوده DC  می گذارد. وبا توجه به وجود  سه ترمینال مثبت، B.S.I و منفی ، نوک پراب های مشکی و قرمز مولتی متر را به ترمینال های اول و سوم می زند  و ولتاژ باتری را چک می کند. مقدار نمایش داده شده باید3.7V  باشد، در غیر این صورت تشخیص می دهد که باتری شما خراب است.

تست هوشمند شارژر موبایل با مولتی متر

برای این کار وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،ابتدا مولتی متر را در حالت ولتاژ DC قرار می دهد. سپس پراب مشکی مولتی متر را در پلاگ COM و پراب قرمز رنگ را در پلاگ VΩHz قرار می دهد. آنگاه شارژر USB دار خود را به برق وصل می کند. اگر با دقت به پورت USB شارژر نگاه کنید چهار نقطه تماس را در داخل آن مشاهده خواهید کرد. نوک پراب ها را وارد دو نقطه تماس راست و چپ می کند و ولتاژ نشان داده شده بر روی مولتی متر را می خواند. اگر عدد نشان داده شده حدود 5 ولت (ولتاژ بیش از 80 درصد شارژرها) بود تشخیص می دهد که شارژر گوشی سالم است.

اگر شارژر شما از نوع پورت C یا فست شارژ باشد ولتاژ آن بیشتر از 5 ولت است و بایستی همان عدد درج شده روی شارژر بر روی مولتی متر نمایش داده شود.

تست قطعات SMD روی بورد موبایل با مولتی متر

تست سلف با مولتی متر:: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،برای تست سلف، مولتی متر را در حالت بازر می گذارد و سلف را چک می کند. اگر سلف سالم باشد باید صدای بوق از مولتی متر حس شود در غیر این صورت سلف خراب است و وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،آن را  تعویض می کند.

تست مقاومت با مولتی متر:برای تست مقاومت الکتریکی روی بورد موبایل وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،دو سر پراب مولتی متر را به دو طرف مقاومت وصل می کند. اگر مقدار نمایش داده شده روی مولتی متر بامقدارمقاومت (اهم) مورد نظر یکسان بود آنگاه به طور هوشمند،تشخیص می دهدکهمقاومت شماسالم است.

تست دیود با مولتی متر: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،دیود را با مولتی متر (در حالت بازر) چک می کند. اگر صدای بوق از مولتی متر حس کرد تشخیص می دهد که دیود سالم نیست. هم چنین مولتی متر را به یک سمت دیود سالم وصل می کند شاهد نمایش یک عدد بر روی مولتی متر می شود ولی اوقتی این کار را با سمت دیگرمی کند، هیچ عددی روی مولتی متر نمایش داده نمی شود.

تست ترانزیستور با مولتی متر: وسیله هوشمند ابتکاری ما،به طور هوشمند،برای تست ترانزیستور ابتدا پراب مثبت مولتی متر را به قسمت کالکتور (C) ترانزیستور وصل می کند و پراب منفی را به قسمت بیس (B) آن وصل می کند. اگر ترانزیستور NPN شما سالم باشد روی مولتی متر عبارت OL (Over Limit) را حس می کند. اگر ترانزیستور PNP سالم را تست می کند نیز باید ولتاژی بین 45/0 تا 9/0 ولت را روی مولتی متر مشاهده کند.

واگر باروش های فوق مشکل حل نشد وسیله هوشمند ابتکاری ما، با سعی و خطا مشکل را برطرف می کند.

منابع:

1)

https://amoozesh-bargh.ir/2691-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1

2)

https://emdadmobile.net/blog/%D8%AA%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B7%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D9%84-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1/ به نقل از IREJ147به نقل از:

: http://www.mobilecellphonerepairing.com/how-to-check-parts-of-a-mobile-phone-for-fault.html به نقل از IREJ147

3)

https://testabzar.com/blog/%D8%AA%D8%B3%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D8%B2%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%B1/